Özbekistan Cumhurbaşkanı Şavkat Mirziyoyev, resmi bir ziyaret kapsamında Ankara'ya geldi. Ziyaretin temel amacı, Türkiye ile Özbekistan arasındaki yüksek düzeyli stratejik ortaklık ilişkilerini daha da derinleştirmek ve işbirliği alanlarını genişletmektir. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından karşılanan Mirziyoyev, Muhafız Alayı Tören Kıtası'nı "Merhaba asker." diyerek selamladı. Ardından, iki lider Büyük Şeref Salonu'nda hatıra fotoğrafı çektirdi.
İki Ülke İlişkilerinde Yeni Bir Dönem
Türkiye ve Özbekistan arasındaki diplomatik ilişkiler, Özbekistan'ın 31 Ağustos 1991'de bağımsızlığını ilan etmesinin ardından 4 Mart 1992'de tesis edildi. Türkiye, Özbekistan'ın bağımsızlığını tanıyan ilk ülkelerden biri oldu ve Taşkent'te ilk büyükelçiliği açtı. Başlangıçta inişli çıkışlı dönemler yaşansa da, Recep Tayyip Erdoğan'ın Kasım 2016'daki Semerkant ziyareti, ilişkilerde bir dönüm noktası oldu. Bu ziyaret, Cumhurbaşkanı Mirziyoyev ile yapılan görüşmelerle ikili ilişkileri canlandırdı ve yeni bir ivme kazandırdı.
Stratejik Ortaklık Seviyesine Yükseliş
İki lider arasındaki yakın dostluk ve güçlü siyasi irade sayesinde, Türkiye-Özbekistan ilişkileri 2017 yılında stratejik ortaklık seviyesine çıkarıldı. Bu gelişme, uzun yıllardır düzenlenemeyen Türkiye-Özbekistan Karma Ekonomik Komisyonu Toplantıları'nın yeniden başlamasına vesile oldu. 2018'de kurulan Türkiye-Özbekistan Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Konseyi, iki ülke arasındaki işbirliğini daha da sistematik hale getirdi. Konseyin ilk toplantısı Şubat 2020'de Ankara'da, ikinci toplantısı ise Mart 2022'de Taşkent'te gerçekleştirildi.
Karşılıklı Ziyaretler ve Anlaşmalar
Son yıllarda üst düzey karşılıklı ziyaretler ve temaslar büyük bir yoğunluk kazandı. İki cumhurbaşkanı, son üç yılda dört kez bir araya geldi. Haziran 2024'teki resmi ziyaret kapsamında Ankara'da düzenlenen Türkiye-Özbekistan Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Konseyi'nin üçüncü toplantısı büyük önem taşıyor. Bu toplantıda, kapsamlı stratejik ortaklık ilişkilerinin derinleştirilmesini öngören bir ortak bildiri imzalandı. Ayrıca, farklı alanlarda işbirliğini kapsayan yaklaşık 20 yeni anlaşmaya da imza atıldı. Bu anlaşmalar, iki ülke arasındaki ticari, ekonomik ve kültürel bağları daha da güçlendirmeyi hedefliyor.
Ticari İlişkilerde Rekorlar
Türkiye ile Özbekistan arasındaki ticari ilişkiler de son yıllarda dikkat çekici bir büyüme gösterdi. 2016 yılında 1 milyar 242 milyon dolar olan ikili ticaret hacmi, 2025'te 3 milyar doları aştı. Taraflar, bu rakamı kısa vadede 5 milyar, uzun vadede ise 10 milyar dolara çıkarmayı hedefliyor. Türkiye, Özbekistan'ın dış ticaretinde %3,7'lik pay ile en büyük dördüncü ticari ortak konumuna yükseldi. Türkiye'nin Özbekistan'a ihracatı büyük ölçüde makine, elektronik eşya, mobilya ve tekstil ürünlerini kapsarken, Özbekistan'dan plastik mamuller, bakır ve pamuk ipliği ithal ediliyor. Bu durum, iki ülke ekonomisi için de olumlu bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
İşbirliği Alanları Genişliyor
Son dönemde yapılan toplantılar ve imzalanan anlaşmalar, iki ülke arasındaki işbirliği alanlarının ne kadar genişlediğini gösteriyor. Geçtiğimiz hafta Ankara'da düzenlenen Türkiye-Özbekistan Ortak Stratejik Planlama Grubu Dördüncü Toplantısı ve Türkiye-Özbekistan 4+4 Mekanizması Birinci Toplantısı, güvenlik, dış politika ve ekonomi gibi kritik alanlarda ortak adımlar atılacağının sinyalini verdi. Bu tür mekanizmalar, istihbarat ve güvenlik işbirliğinin de güçlendirilmesine katkı sağlıyor. Bu işbirliği, bölgenin güvenlik ve istikrarı açısından da büyük önem taşıyor.
Bu ziyaret, Türkiye ve Özbekistan arasındaki ilişkilerin sadece siyasi değil, aynı zamanda ekonomik ve stratejik boyutlarda da ne kadar güçlü bir potansiyele sahip olduğunu bir kez daha ortaya koydu. İki ülke arasındaki stratejik ortaklık, gelecekteki işbirliği için sağlam bir zemin oluşturuyor. Bu yakınlaşma, bölgesel istikrar ve refah için de önemli bir adım olarak görülüyor. Detaylı bilgi için Türkiye-Özbekistan ilişkileri hakkında Wikipedia'dan bilgi alabilirsiniz.