Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) sistemi, Türkiye genelinde büyük bir ivme kazandı. Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından yönetilen proje kapsamında, 1 Temmuz itibarıyla 81 ildeki 973 ilçede DOA makineleri aktif hale getirildi. Vatandaşların geri dönüştürülebilir ambalajları iade ederek ekonomik kazanç sağladığı sistem, çevre kirliliğini önlemeyi ve kaynakları korumayı hedefliyor.
Sistem Nasıl İşliyor ve Vatandaşlara Ne Sağlıyor?
Yeni nesil geri dönüşüm modeliyle birlikte, vatandaşlar DOA logolu olan alüminyum, pet ve cam içecek ambalajlarını özel makinelere teslim edebiliyor. Her bir ambalaj için iade edilen tutar 1 TL olarak belirlendi. Bu sistem sayesinde hem atık yönetimi kolaylaşıyor hem de bireysel geri dönüşüm alışkanlıkları teşvik ediliyor.
Sisteme katılım hızla artıyor. Bakan Murat Kurum tarafından paylaşılan verilere göre, sistemin devreye alınmasından bu yana 2 milyon 331 bin 984 vatandaş sisteme kayıt yaptırdı. Bu yoğun ilgi, Türkiye'nin çevre bilincinin yükseldiğinin en somut göstergesi olarak kabul ediliyor.
Ambalaj Toplama Verileri: Zirvede İstanbul Var
Sistemin ilk dönem verileri, Türkiye genelinde devasa bir hareketliliğin yaşandığını kanıtladı. Sadece 17 günlük bir süreçte toplamda 33 milyon 333 bin 990 adet içecek ambalajı geri kazandırıldı. Toplanan bu devasa miktar, döngüsel ekonomi için kritik bir adım niteliği taşıyor.
En Çok Ambalaj Toplanan İlk 5 Şehir
Verilere göre, ambalaj toplama miktarında şehirler arasında belirgin farklar gözlemleniyor. İşte en çok ambalajın toplandığı o iller:
- İstanbul: 2 milyon 760 bin 802 adet
- Denizli: 1 milyon 332 bin 752 adet
- Sakarya: 1 milyon 260 bin 888 adet
- Ankara: 1 milyon 225 bin 795 adet
- Bursa: 1 milyon 200 bin 501 adet
Sakarya'da Pilot Uygulama Başarısı
Sistemin başarısında pilot illerin rolü oldukça büyük. 2025 Şubat ayında pilot bölge olarak seçilen Sakarya, inanılmaz bir performans sergiliyor. Sakarya'da sistemin başladığı günden bu yana toplanan ambalaj sayısı 92 milyon 538 bin 888 seviyesine ulaştı. Sakarya'daki bu yüksek hacim, sistemin genişleme potansiyelini gözler önüne seriyor.
Bu süreçte çevre bilincinin artması, çevre politikaları açısından büyük önem taşıyor. Geri dönüşümün bir kültür haline gelmesi, sürdürülebilirlik hedeflerine ulaşmada en önemli anahtar olarak görülüyor. ekonomi ve çevre dengesini koruyan bu modelin, Türkiye genelinde daha da yaygınlaşması bekleniyor.
